محمد بن جرير الطبري ( مترجم : پاينده )
1534
تاريخ الطبرى ( فارسي )
اميران مسلمان هر كدام با مقابل خويش جنگ انداختند و باهان هزيمت شد و شكست در روميان افتاد و به خندق خويش پناه بردند . و چنان بود كه باهان را ميمون مىدانستند و مسلمانان از آمدن خالد خوشدل شدند ، مسلمانان پايمردى كردند و روميان هزيمت شدند . جمع مشركان دويست و چهل هزار كس بود كه هشتاد هزار كس بهم بسته بودند ، چهل هزار كس را به زنجير بسته بودند كه تا پاى مرگ بكوشند و چهل هزار كس را با عمامه ها بسته بودند ، هشتاد هزار اسب سوار بود و هشتاد هزار پياده ، مسلمانان بيست و هفتهزار كس بودند و خالد با نه هزار كس بيامد كه جمعشان سى و ششهزار كس شد . ابو بكر رحمه الله در جمادى الاول بيمار شد و در نيمهء جمادى الاخر ده روز پيش از فتح يرموك در گذشت . خبر يرموك ابو جعفر گويد : « ابو بكر هر يك از اميران را مأمور يكى از ولايتهاى شام كرده بود . ابو عبيدة بن عبد الله بن جراح مامور حمص بود ، يزيد بن ابى سفيان مأمور دمشق بود ، شرحبيل بن حسنه مأمور اردن بود ، عمرو بن عاص و علقمة بن محرزه مأمور فلسطين بودند و چون از كار آنجا فراغت يافتند علقمه سوى مصر رفت . و چون اميران به شام رسيدند به دور هر يك از آنها گروه بسيار فراهم آمد و چنان ديدند كه در يك جا فراهم شوند و با جماعت مسلمانان با جمع مشركان رو به رو شوند . و چون خالد ديد كه مسلمانان هر گروه جدا پيكار مىكنند گفت : « اى جمع سران مىخواهيد كارى كنيد كه دين خدا نيرو گيرد و مايهء وهن و كسر شأن شما نشود ؟ » عباده گويد : چهار سپاه با اميران مسلمان به شام رسيد كه بيست و هفت هزار كس